Anormal Uterin Kanama (AUK)

Anormal uterin kanama (AUK), adet döngüsü dışında, beklenmeyen zamanlarda veya normalden fazla miktarda görülen vajinal kanamalardır.
Üreme çağındaki kadınlarda oldukça sık görülür ve altta yatan birçok farklı nedene bağlı olabilir.
Erken tanı ve doğru tedavi, hem yaşam kalitesini artırır hem de ciddi jinekolojik hastalıkların önüne geçilmesini sağlar.

Anormal Uterin Kanama Nedir?

Normal adet kanaması ortalama 3–7 gün sürer ve 21–35 günde bir gerçekleşir.
Bu düzenin dışında görülen her türlü kanama “anormal uterin kanama” olarak değerlendirilir.

Aşağıdaki durumlar AUK kapsamında değerlendirilir:

Adetler arası lekelenme
Adet süresinin 7 günden uzun sürmesi
Adet miktarının aşırı olması (sık ped değişimi)
Regl aralarının 21 günden kısa veya 35 günden uzun olması
Menopoz sonrası görülen kanamalar

Anormal Uterin Kanamanın Nedenleri

AUK’un nedenleri hormonal, organik (yapısal) veya sistemik hastalıklara bağlı olabilir.

1. Hormonal Nedenler

Yumurtlama (ovulasyon) bozuklukları
Polikistik over sendromu (PCOS)
Tiroid hastalıkları
Aşırı stres, kilo değişiklikleri, aşırı egzersiz
Doğum kontrol haplarının düzensiz kullanımı

2. Organik (Yapısal) Nedenler

Rahim içi polipler
Miyomlar
Endometrial hiperplazi (rahim iç tabakasının kalınlaşması)
Rahim içi araç (spiral) kullanımı
Rahim veya rahim ağzı kanseri

3. Diğer Nedenler

Pıhtılaşma bozuklukları
Bazı ilaçlar (kan sulandırıcılar)
Enfeksiyonlar

Anormal Uterin Kanama Belirtileri

Sık aralıklarla adet olma
Uzun süren veya aşırı yoğun adet
Adet dışında lekelenme
Cinsel ilişki sonrası kanama
Menopoz sonrası kanama
Kansızlığa (anemiye) bağlı halsizlik, baş dönmesi, solukluk

Bu belirtiler görüldüğünde mutlaka jinekolojik muayene yapılmalıdır.

Tanı Yöntemleri

AUK tanısı, altta yatan nedene göre detaylı bir değerlendirme ile konur:

Jinekolojik muayene ve ultrasonografi (USG)
Kan testleri (hormon, tiroid, pıhtılaşma, gebelik testi)
Pap smear testi (rahim ağzı lezyonları için)
Endometrial biyopsi (rahim iç tabakasından örnek alınması)
Histeroskopi: Rahim içinin kamera ile incelenmesi

Anormal Uterin Kanama Tedavisi

Tedavi, kanamanın nedenine, yaşa ve doğurganlık isteğine göre planlanır.

1. İlaç Tedavisi

Hormon düzenleyici ilaçlar (progesteron, doğum kontrol hapları)
Nonsteroid antiinflamatuar ilaçlar (ağrı ve kanama miktarını azaltır)
Demir takviyeleri (kansızlık için)

2. Cerrahi Tedavi

Polip veya miyomun çıkarılması (histeroskopi veya myomektomi)
Endometrial ablasyon: Rahim iç tabakasının yakılması
Histerektomi: Rahmin alınması (tedaviye yanıt vermeyen ileri vakalarda)

AUK ve Gebelik

Üreme çağında görülen anormal kanamaların bir kısmı gebelikle ilişkili olabilir.
Erken gebelik, dış gebelik veya düşük tehdidi durumlarında da anormal kanama görülebilir.
Bu nedenle üreme çağındaki her kanama, öncelikle gebelik açısından değerlendirilmelidir.

Menopoz Döneminde AUK

Menopozdan sonra görülen her türlü vajinal kanama, mutlaka rahim içi kalınlaşma veya kanser açısından araştırılmalıdır.
Erken tanı hayat kurtarıcıdır.

Sonuç

Anormal uterin kanama, çoğu zaman basit hormonal dengesizliklerden kaynaklansa da,
bazen ciddi rahim hastalıklarının ilk belirtisi olabilir.
Bu nedenle adet düzensizliği veya beklenmedik kanama yaşayan her kadın,
gecikmeden jinekolojik muayene ve ultrason kontrolü yaptırmalıdır.